ذکر

12 - مقام دوازدهم - بیداری

بیداری

(۱۲) میدان دوازدهم بیداری است

« وَاذْکُر رَبَّکَ فِي نَفْسِکَ تَضَرُّعاً وَخِيفَةً وَدُونَ الْجَهْرِ

مِنَ الْقَوْلِ بِالْغُدُوِّ والآصَالِ وَلاَ تَکُن مِنَ الْغَافِلِينَ »

و در دل خویش ، پروردگارت را بامدادان و شامگاهان با تضرع

و ترس ، بى صداى بلند، یاد کن و از غافلان مباش.

( اعراف آیه 205 )

بیداری، هشیاری و آگاهی،

عالم صحو (هوشیاری) را گویند جهت عبودیت

جمله ٔ ذرات در وی محو شد
عالم از وی مست گشت و صحو شد (مولوی)

Ø بیداری دارای سه رکن است :

ü نعمت های حق از جود و بخشش خداوند دیدن

بنده فرمانبردار است و آنچه جهد باید کرد و بندگی است بکند تا حق نعمت

خداوند را شناخته باشد. (تاریخ بیهقی ص381)

حق نعمت شناختن در کار
نعمت افزون دهد به نعمت خوار (نظامی)

ü جرم های بزرگ را از خود دیدن

غافل‌اند اين خلق از خود اي پدر
لاجرم گويند عيب همدگر
من نبينم روي خود را اي شمن
من ببينم روي تو تو روي من
آنكسي كه او ببيند روي خويش
نور او از نور خلقانست بيش
گر بيمرد ديد او باقي بود
زانك ديدش ديد خلاقي بود (مثنوی – مولوی)

ü همیشه از تمام بدیها و منکرات ترسیدن

هرکس به محاسبـﮥ خویشتن پردازد، سود برد و هرکس از خویشتن غفلت

بورزد، زیانکار شود و هرکس ترسد (احتیاط کند) در امان باشد و هرکس عبرت

بگیرد بینا گردد و هر شخصی که بینا شود به مقام فهم رسد و کسی که

بفهمد به علم نایل گردد (نهج البلاغه – حکمت 208)

v نعمت های او را به سه طریق توان یافت:

به نیاز دل

شنیدن علم

پاکی روزی

v جرم را از خود دیدن به سه طریق توان یافت:

کوتاهی امید

کسی که آرزوهایش طولانی است کردارش نیز ناپسند است

(نهج البلاغه - حکمت ۳۶)

دوام فکر

بیداری سحرگاه

v ترس از منکرات را به سه طریق توان یافت:

بدگمانی به خود

انسان باید همواره مراقب اعمال و رفتار خود باشد و ترس از این

داشته باشد که به بیراهه رود و به گناه آلوده شود

خدا رحمت کند کسی را که چون سخن حکیمانه بشنود خوب فرا گیرد و چون

هدایت شود بپذیرد دست به دامن هدایت کننده زند و نجات یابد مراقب خویش

در برابر پروردگار باشد از گناهان خود بترسد خالصانه گام بردارد عمل نیکو انجام

دهد ذخیره ای برای آخرت فراهم آورد و از گناه بپرهیزد. همواره اغراض دنیایی

را از سر دور کند و درجات آخرت به دست آورد. با خواسته های دل مبارزه کند

آرزوهای دروغین را طرد و استقامت را مرکب نجات خود قرار دهد. و تقوی را زاد

و توشه روز مردن گرداند در راه روشن هدایت قدم بردارد و از راه روشن هدایت

فاصله نگیرد. چند روز زندگی دنیا را غنیمت شمارد و بیش از آنکه مرگ او فرا

رسد خود را آماده سازد و از اعمال نیکو توشه آخرت برگیرد.

(نهج البلاغه - خطبه ۷۵)

بریدن از علایق

همانا دنیا روی گردانده و وداع خویش را اعلام داشته است و آخرت

به ما روی آورده و پیشروان لشگرش نمایان شد.

آگاه باشید! امروز روز تمرین و آمادگی و فردا روز مسابقه است.

پاداش برندگان بهشت و کیفر عقب ماندگان آتش است.

آگاه باشید! هم اکنون در روزگار آرزوهایید که مرگ را در پی دارد

پس هر کس در ایام آرزوها پیش از فرا رسیدن مرگ عمل نیکو انجام

دهد بهره مند خواهد شد و مرگ او را زیانی نمی رساند و آن کس که

در روزهای آرزوها پیش از فرا رسیدن مرگ کوتاهی کند زیانکار و

مرگ او زیانبار است.

همانگونه مه به هنگام ترس و ناراحتی برای خدا عمل می کنید در روزگار

خوشی و کامیابی نیز عمل کنید.

آگاه باشید! به کوچ کردن فرمان یافته و برای جمع آوری توشه آخرت

راهنمایی شدید. همانا وحشتناکترین چیزی که بر شما می ترسم هواپرستی

و آرزوهای دراز است پس از این دنیا توشه برگیرید تا فردا خود را

با آن حفظ نمایید. (نهج البلاغه - خطبه ۲۸)

(اگر سخنی بتواند مردم را به آخرتگرایی و زهد و تقوی بکشاند همین

سخن امام است که می تواند انسان را از آرزوها جدا کرده و نور امید

را در دلها زنده سازد و انسان را نسبت به زشتیها بیزار کند)

تعظیم حق

بیداری

+نوشته شده در پنجشنبه بیست و چهارم مرداد 1387ساعت11:32توسط مهدی نصیری |

11 - مقام یازدهم - محاسبت

مقام یازدهم محاسبت

(۱۱) میدان یازدهم محاسبت است

« يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَلْتَنظُرْ نَفْسٌ مَا قَدَّمَتْ لِغَدٍ

وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ »

اى کسانى که ایمان آورده اید، از خدا پروا دارید، و هر کسى باید

بنگرد که براى فردا[ى خود ]از پیش چه فرستاده است ،

و[ باز ]از خدا بترسید .در حقیقت ، خدا به آنچه مى کنید آگاه است.

( حشر آیه 18 )

محاسبت، مراقبت در اینکه شخص ظاهر و باطن خود را حفظ کند

تا آنکه چیزی که حسنات وی راباطل می کند از آن صادر نشود

Ø محاسبت دارای سه رکن است :

ü جنایت از معاملت جدا کردن

در عمل به احکام و عبادات شرعی خیانت و پیمان شکنی نکنیم

ü نعمت را با خدمت سنجیدن

در برابر نعمتهای خداوندی چه مقدار به انجام تکالیف الهی پرداخته

و شکر نعمت به جا آورده ایم

ü نصیب خود، از نصیب حق جدا کردن

بهره و قسمت انسان بر اساس اعمال و رفتاری است که انجام میدهد

عجب نبود گر از قرآن نصیبت نیست جز حرفی
که از خورشید جز گرمی نبیند چشم نابینا (سنایی)

v راههای شناختن رکن اول آنست که بدانی:

هر کاری که دیو را در آن نصیب است جنایت است

هر کاری که شیطان در آن دخالت و بهره دارد جنایت (خیانت) است

و باید از اعمالی که در پیروی از خواسته های شیطانی است دوری جوییم

هر معاملت که در آن جور و ستم است جنایت است

هر رفتار و سلوکی که با ظلم همراه باشد مایه عهد شکنی

و دوری از خداوند است

هر عمل که به خلاف سنت است جنایت است

راه صحیح بر پایه روش و کردار پیامبران می باشد و هر که از آن

پیروی ننماید قصور نموده است

ره راست آنرا شناس از جهان
که بر سنت احمد مصطفی است (ناصر خسرو)

v راههای شناختن رکن دوم آنست که بدانی:

نعمت های ناشناخته، همه خصم آید

نشناختن نعمات و مواهب خداوندی دشمنی و عداوت است

شناخته شکر ناکرده همه تاوان آید

شکر و سپاس نعمات خداوندی بجا نیاوردن موجب زیان و گناه

می گردد و در انجام وظیفه خود کوتاهی کرده ایم

گفت ای پسر شکر حق بجاآور، ناسپاسی مکن تا زوال نیاید.

(قصص الانبیاء ص 157.)

ز نافرمانی و ناشکری حق
هزاران عید و یک قربان ندارد (عرفی)

در معصیت به کار بردن، تخم زوال ایمان است

گناه و نافرمانی موجب از بین رفتن ایمان انسان میشود

اي بندگان خدا! آن کس که نسبت به خود خيرخواهي او بيشتر است، در برابر

خدا، از همه کس فرمانبردارتر است، و آن کس که خويشتن را بيشتر مي‏فريبد،

نزد خدا گناهکارترين انسانها است . شقاوتمند آنکه فريب هوا و هوسها را بخورد

آگاه باشيد! همنشيني با هواپرستان ايمان را به دست فراموشي مي‏سپارد،

و شيطان را حاضر مي‏کند

(نهج البلاغه خطبه 85)

v راههای شناختن رکن سوم آنست که بدانی:

هر خدمت که بدان دنیا خواهی، بر تو تاوان است

در زندگی به دنبال دنیا و لذات آن باشیم موجب تباهی می گردد

و آنکه سعی برای مصالح دنیا مصروف دارد زندگانی بر وی وبال باشد و از ثواب

آخرت بازماند. حاصل آن [ راحتی اندک ] اگر میسر گردد خسران دنیا و آخرت باشد.

(کلیله و دمنه)

هر خدمت که بدان آخرت خواهی، تو را نصیب است

چنانچه اعمال ما در جهت انجام تکالیف الهی باشد خداوند پاداش

آن را میدهد و بهشت را نصیب ما میگرداند

و هر گاه که متقی در کار این جهان گذرنده تأملی کند هرآینه مقابح آن را بنظر

بصیرت بیند... و با یاد آخرت الفت گیرد. (کلیله و دمنه)

آخر رای من بر عبادت قرار گرفت چه مشقت طاعت در جنب نجات آخرت

وزنی نیارد. (کلیله و دمنه)

هر خدمت که بدان مولی خواهی، تو را قیمت آن است

اگر در زندگی به دنبال بندگی و رضای خداوند بوده و رفتارمان جهت

رسیدن به قرب الهی باشد این همان ارزش واقعی انسان می باشد که به

آن دست یافته است

دنیا طلبا تو در جهان رنجوری عقبی طلبا تو از حقیقت دوری

مولی طلبا که داغ مولی داری اندر دو جهان مظفر و منصوری

لِيُدْخِلَ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ

خَالِدِينَ فِيهَا وَيُکَفِّرَ عَنْهُمْ سَيِّئَاتِهِمْ وَکَانَ ذلِکَ عِندَ اللَّهِ

فَوْزاً عَظِيماً ( فتح آیه 5 )

تا مردان و زنانى را که ایمان آورده اند در باغهایى که از زیر[ درختان ]آن

جویبارها روان است ، درآورد و در آن جاویدان بدارد، و بدیهایشان را از

آنان بزداید، و این[ فرجام نیک ]در پیشگاه خدا کامیابى بزرگى است

+نوشته شده در سه شنبه پانزدهم مرداد 1387ساعت10:2توسط مهدی نصیری |

اعیاد شعبانیه مبارک

میلاد نور مبارک

میلاد ائمه هدی:

مظهر فدا ، امام حسین (ع)

مظهر وفا ، حضرت عباس (ع)

مظهر ثنا ، امام سجاد (ع)

و امام پیامبران:

مهدی موعود (عج)

بر همه عاشقان مبارک

+نوشته شده در سه شنبه پانزدهم مرداد 1387ساعت9:4توسط مهدی نصیری |

10 - مقام دهم - تهذیب

تهذیب

(۱۰) میدان دهم تهذیب است

« يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قُوا أَنفُسَکُمْ وَأَهْلِيکُمْ نَاراً وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ

عَلَيْهَا مَلاَئِکَةٌ غِلاَظٌ شِدَادٌ لاَ يَعْصُونَ اللَّهَ مَا أَمَرَهُمْ وَيَفْعَلُونَ مَا يُؤْمَرُونَ »

اى کسانى که ایمان آورده اید، خودتان و کسانتان را از آتشى که

سوخت آن ، مردم و سنگهاست حفظ کنید :بر آن[ آتش ]فرشتگانى

خشن[ و ]سختگیر[ گمارده شده ]اند .از آنچه خدا به آنان دستور

داده سرپیچى نمى کنند و آنچه را که مامورند انجام مى دهند.

( تحریم آیه 6 )

تهذیب، پاکیزه کردن و پیراستن است از هر بدی و زشتی

Ø تهذیب سه گونه است :

ü تهذیب نفس

هر که نفسی شریف دارد... خویشتن را از محل وضیع به منزلتی رفیع می رساند.

(از کلیله و دمنه )

ü تهذیب خلق و خوی

خویهای فاسد را از خود دور کردن و دارای اخلاق نیکو گشتن

ü تهذیب دل

قلب و دل خود را بی غل و غش کردن و نور خدا را در دل تاباندن

v تهذیب نفس به سه طریق حاصل می شود :

1. از شکایت به مدح گردانیدن

نفس را از گناه بازداشتن ، نفس اماره که انسان را به کارهای بد امر

می کند را تحت کنترل درآوردن

کند مرد را نفس اماره خوار
اگر هوشمندی عزیزش مدار. (سعدی)

2. از گزاف به هوشیاری آوردن

از سخن و کار بیهوده دوری جستن

آدمی با شرف نفس و عزت ذات هیچ نوع از انواع حبوب نمی یافت .

(ترجمه ٔ تاریخ یمینی ص 296)
هلاک نفس خوی زشت نفس است
نکو زد این مثل را هوشیاری .(عطار)

3. از غفلت به بیداری آوردن

از بی خبری و فراموشی به خود آگاهی رسیدن و از نفس حیوانی

به نفس والای انسانی

گفتم کلید گنج معارف توان شناخت
گفتا توان اگر نشود نفس اسیر کام .(خاقانی)

v تهذیب خلق و خوی به سه طریق حاصل می شود :

1. از ضجرت به صبر آیی

در پریشانی احوال و دلتنگی صبر را پیشه ساختن

کاملتر مردمان آن است که ... ضجرت محنت بر وی مستولی نگردد. (کلیله و دمنه)

2. از بخل به بذل آیی

بخل ترک ایثار هنگام حاجت است و گفته اند محو صفات انسانی و اثبات عادات

حیوانی است

از بخل و حسادت به سخاوت و جوانمردی و کرم رسیدن

شب بخل سایه برافکند اینک
نماند آفتاب کرم را شعاعی (خاقانی)

3. از مکافات به عفو آیی

به جای کیفر و مجازات دادن نفست در مقام بخشش و گذشت درآید

من بد کنم و تو بد مکافات دهی
پس فرق میان من و تو چیست بگو (خیام)

v تهذیب دل به سه طریق حاصل می شود :

1. از هلاک امن به حیات ترس آمدن

دلی خدا ترس داشتن تا به حیات جاوادنگی رسیدن

ندارم ز کس ترس در هیچ کار
مگر زآن کسی ، کو بود ترسکار (نظامی)

2. از شومی نومیدی با برکت امید آمدن

امیدوار شدن به لطف و کرم خداوندی

امید دوا بر دل عاشق ننشیند
جایی که شفا خسته و بیمار حکیم است (علی خراسانی)

3. از محنت پراکندگی دل به آزادی دل آمدن

از پریشان خاطری دل به تسلی خاطر رسیدن

هرچند کآن آرام دل دانم نبخشد کام دل
نقش خیالی میکشم فال دوامی میزنم (حافظ)

بعثت نبی اکرم محمد مطصفی (ص)

بر همه دوستان مبارک

بعثت

+نوشته شده در دوشنبه هفتم مرداد 1387ساعت14:18توسط مهدی نصیری |